Η πρώτη άτυπη ψηφοφορία του Συμβουλίου Ασφαλείας για τον επόμενο Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ

Στην ιστορική αίθουσα διαβουλεύσεων του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών, όπου η μοίρα των λαών συχνά κρίνεται, πραγματοποιήθηκε η πρώτη άτυπη ψηφοφορία για την ανάδειξη του επόμενου Γενικού Γραμματέα. Η διαδικασία αυτή, που διέπεται από το άρθρο 97 του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, αποτελεί την απαρχή ενός μακρού ταξιδιού για την επιλογή του προσώπου που θα ηγηθεί του παγκόσμιου οργανισμού.

Οι επτά υποψήφιοι που διεκδικούν την ηγεσία

Επτά προσωπικότητες από διάφορες γωνιές της υφηλίου θέτουν υποψηφιότητα για τη θέση του Γενικού Γραμματέα. Πρόκειται για τη Μισέλ Μπατσελέ από τη Χιλή, τη Μαρία Φερνάντα Εσπινόζα από τον Ισημερινό, τον Ραφαέλ Μαριάνο Γκρόσι από την Αργεντινή, τη Ρεμπέκα Γκρίνσπαν από την Κόστα Ρίκα, τον Ολάρα Οτούνου από την Ουγκάντα, την Κάρολιν Ροντρίγκες Μπίρκετ από τη Γουιάνα και τον Μάκι Σαλ από τη Σενεγάλη. Οι Μαλδίβες είχαν προτείνει τη Βιρτζίνια Γκάμπα ντε Ποτζέτερ, αλλά απέσυραν την υποψηφιότητά της στις 25 Μαρτίου.

Η διαδικασία της ψηφοφορίας και η μυστικότητα

Ο πρόεδρος του Συμβουλίου για τον Ιούλιο, πρέσβης Ζενόν Μουκόνγκο Νγκάι από τη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό, επιβεβαίωσε ότι ο πρώτος γύρος της άτυπης ψηφοφορίας διεξήχθη με τις τρεις προβλεπόμενες επιλογές: «ενθαρρύνεται», «αποθαρρύνεται» και «χωρίς γνώμη». Και τα 15 μέλη του Συμβουλίου συμμετείχαν, αλλά τα αποτελέσματα παραμένουν εμπιστευτικά, παρά τις ενστάσεις για έλλειψη διαφάνειας. Οι υποψήφιοι θα ενημερωθούν εμπιστευτικά μέσω των Μονίμων Αντιπροσώπων των κρατών που τους πρότειναν.

Η απόφαση για μυστικότητα παραπέμπει στη διαδικασία του 2015-2016, όταν τα αποτελέσματα διέρρευσαν, προκαλώντας αμηχανία. Παρά τις προτάσεις της Δανίας, της Ελλάδας και της Λετονίας για δημοσιοποίηση, δεν επιτεύχθηκε συναίνεση.

Η ελληνική παρουσία και η σημασία της διαφάνειας

Η Ελλάδα, ως μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας, τάχθηκε υπέρ της διαφάνειας, προτείνοντας τη δημοσιοποίηση των αποτελεσμάτων. Η κίνηση αυτή αντανακλά την ελληνική παράδοση της ελευθερίας και της δικαιοσύνης, που έχει τις ρίζες της στην αρχαία Αθήνα. Η στάση της Ελλάδας αποτελεί φάρο ελπίδας για την προάσπιση των δημοκρατικών αξιών σε ένα διεθνές περιβάλλον που συχνά χαρακτηρίζεται από σκοτεινές διαδικασίες.

Η αμφιλεγόμενη υποψηφιότητα του Ολάρα Οτούνου

Κεντρικό σημείο τριβής αποτελεί η συμμετοχή του Ολάρα Οτούνου, η υποψηφιότητα του οποίου ανακοινώθηκε στις 24 Ιουλίου. Σε αντίθεση με τους άλλους έξι υποψηφίους, δεν έχει συμμετάσχει σε διαδραστικό διάλογο με τη Γενική Συνέλευση ή σε άτυπη συνάντηση με το Συμβούλιο Ασφαλείας. Η πρόεδρος της Γενικής Συνέλευσης, Αναλένα Μπέρμποκ, υπογράμμισε ότι οι έγκαιρες υποψηφιότητες είναι απαραίτητες για ίσους και δίκαιους όρους. Ο Οτούνου κλήθηκε να συμμετάσχει σε διάλογο στις 29 Ιουλίου, αλλά δεν κατέστη δυνατό να λάβει μέρος.

Ποια είναι τα επόμενα βήματα;

Η σημερινή ψηφοφορία έδωσε στα κράτη-μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας την πρώτη εικόνα για την προοπτική των υποψηφίων. Δεν ορίστηκε ακόμη ημερομηνία για τον επόμενο γύρο, ο οποίος θα πραγματοποιηθεί υπό την προεδρία της Δανίας. Σε μεταγενέστερο στάδιο, αναμένεται να χρησιμοποιηθούν διαφορετικά χρώματα ψηφοδελτίων για να διακρίνονται οι ψήφοι των πέντε μονίμων και των δέκα εκλεγμένων μελών.

Η διαδικασία αυτή, αν και άτυπη, αποτελεί το πρώτο βήμα για την ανάδειξη του προσώπου που θα ηγηθεί του ΟΗΕ. Η Ελλάδα, με την ιστορική της κληρονομιά και τη δέσμευσή της στη δημοκρατία, συνεχίζει να υπερασπίζεται τις αρχές της διαφάνειας και της δικαιοσύνης, φωτίζοντας τον δρόμο για ένα καλύτερο μέλλον.

Photo: ΣΚΑΪ